Kary dla pijanych rowerzystów i kierowców 2010

Kary dla pijanych rowerzystów i kierowców 2010

Jakie są kary dla pijanych rowerzystów, a jakie dla pijanych kierowców? Sprawę wyjaśnia Ministerstwo Sprawiedliwości publikujące na swoich stronach statystyki w tym opracowanie „Prawomocnie skazani dorośli wg rodzajów przestępstw i wymiaru kary – czyn główny w latach 2006-2010”.

Poniżej publikuje dane pochodzące z 2010 roku. Statystyki nie obejmują liczby przypadków gdzie orzeczonym środkiem karnym był zakaz prowadzenia pojazdów (wszystkich, lub tylko roweru): dane uwzględniają jedynie 13 przypadków przy Art.178a §1 kk i 6 przypadków przy Art.178a §2 kk, gdzie karę taką orzeczono bez innych kar w postaci grzywny czy kar pozbawiających lub ograniczających wolność. Nie ma natomiast żadnej informacji o długości tej kary. Praktyka sądów w Polsce jest taka (przy niekaralności za podobne przestępstwo w przeszłości), że pijani rowerzyści powyżej 1 ‰ otrzymują 2-letni zakaz prowadzenia rowerów, a w przypadku niewielkiego przekroczenia 0,5 ‰ orzekany jest roczny zakaz prowadzenia rowerów. Zakaz jazdy rowerem formalnie fakultatywny w rzeczywistości orzekany jest zawsze, oznacza to, że w 2010 roku 51078 osób otrzymało zakaz jazdy rowerem i samochodem (do 25. 02. 2011r rowerzysta tracił obligatoryjnie również prawo jazdy). W szczególnych przypadkach, np. prowadzenia roweru na ruchliwej drodze publicznej i znacznym stopniu nietrzeźwości np. powyżej 1,5 ‰ lub karalności za podobne przestępstwo (recydywa) sąd orzeka zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów (samochodów i rowerów) na kilka (np. 4-7) lat. Wbrew pozorom sądowy zakaz jazdy na rowerze to poważna sprawa, bo jeśli rowerzysta ma przy okazji wyrok w zawieszeniu (w 2010 dotyczyło to aż 14636 osób+ kilkadziesiąt tysięcy osób z wyrokami w zawieszeniu z poprzednich lat) np. 5 miesięcy pozbawienia wolności, to w momencie złapania przez policję (nawet na trzeźwo) sprawę traktuje się jak złamanie sądowego zakazu i rowerzysta automatycznie trafia do więzienia przynajmniej na okres kary jaką miał w zawieszeniu. Pamiętajmy też, że poniższe statystyki nie uwzględniają osób które miały zawartość alkoholu we krwi między 0,2-0,5 ‰ – one także dostają grzywny i zakaz jazdy na rowerze.

Przypomnijmy – oba przestępstwa odnoszą się do osób które miały powyżej 0,5 ‰ alkoholu we krwi:
Art.178a §1 kk – odnosi się do pijanych kierowców pojazdów mechanicznych
Art.178a §2 kk – odnosi się głównie do pijanych rowerzystów

Skazani Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Ogółem 73 105 100.0% 51 078 100.0%
grzywna 29 705 40.6% 19 840 38.8%
z zawieszeniem 154 0.2% 284 0.6%
Ograniczenie wolności 7 083 9.7% 15 673 30.7%
z zawieszeniem 109 0.1% 187 0.4%
Pozbawienie wolności 36 302 49.7% 15 559 30.5%
bezwględne 842 1.2% 923 1.8%
z zawieszeniem 35 460 48.5% 14 636 28.7%
Grzywna obok pozbawienia wolności 23 467 32.1% 6 922 13.6%
z zawieszeniem 23 434 32.1% 6 912 13.5%

Wydaje się że jednym z problemów polskiego sądownictwa jest nadmierne zamiłowanie do orzekania kar pozbawienia wolności w zawieszeniu. W czasie gdy w krajach takich jak Francja, czy Szwajcaria panuje silna presja na orzekanie wysokich grzywien zamiast kar pozbawienia wolności, w Polsce zaskakująco często posługujemy się taką karą. Dość wspomnieć że we Francji i Belgii do więzień rzadko trafiają nawet pijani kierowcy, a tłumaczone jest to przepełnionymi więzieniami i tym że lepiej wziąć pieniądze w grzywnie niż wydawać je bezużytecznie na więźnia… Polska to jednak bardzo „bogaty” kraj, który lubi szastać pieniędzmi na trzymanie rowerzystów w więzieniach.

Grzywna samoistna

Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 29 705 154 19 840 284
DO 100 PLN 22 32 #
101 – 200 PLN 50 # 158 #
201 – 300 PLN 97 # 671 20
301 – 500 PLN 1 371 13 4 114 71
501 – 800 PLN 5 789 32 7 845 88
801 – 1000 PLN 6 848 31 4 099 52
1001-1500 PLN 7 593 22 2 130 31
1501-2000 PLN 4 932 27 615 13
2001-5000 PLN 2 874 27 164 5
PONAD 5000 PLN 129 12

Przeciętna kara dla rowerzysty to ok. 750 zł, a najczęstsze widełki to od 300-1500 zł

Ograniczenie wolności – czyli mówią prościej najczęściej prace publiczne.

Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 7 083 109 15 673 187
1 – 3 M-CY 323 8 1 519 20
4 – 6 M-CY 2 971 44 7 960 122
7 – 12 M-CY 3 783 57 6 189 45
>1 R. – 2 L. 6 5

 

Rodzaj Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Ogółem 7 083 15 673
Praca na cele publiczne 6 986 15 589
Potrącenie z wynagrodzenia za pracę 97 84

 

Pozbawienie wolności

Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 36 302 35 460 15 559 14 636
1 M-C 120 115 256 218
2 M-CE 747 724 1 096 1 024
3 M-CE 3 425 3 330 3 020 2 859
4-5 M-CY 6 347 6 179 4 052 3 802
6 M-CY 10 603 10 372 4 048 3 825
7-11 M-CY 8 533 8 347 2 194 2 063
1 ROK 4 988 4 896 795 756
>1R – <2L 1 265 1 235 49 43
2 LATA 260 250 40 38
>2L – <3L # #
3 LATA 10 10 7 7

 

Rodzaj Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Ogółem 36 302 15 559
bez zawieszenia 842 923
z zawieszeniem: 35 460 14 636
-z dozorem 3 325 1 045
-bez dozoru 32 135 13 591

Kary bezwzględne

Kara Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Ogółem 842 923
1 M-C 5 38
2 M-CE 23 72
3 M-CE 95 161
4-5 M-CY 168 250
6 M-CY 231 223
7-11 M-CY 186 131
1 ROK 92 39
>1R – <2L 30 6
2 LATA 10 2

Jak widać rowerzyści ciągle trafiają częściej do więzień niż pijani kierowcy. Dzieje się tak mimo że skazanych pijanych kierowców jest o 43 % więcej! Uwzględniając ten czynnik pijani rowerzyści są w więzieniach nadreprezentowani o prawie 57%! Kara ta dotyczy 1,2% wszystkich skazanych kierowców i aż 1,8% wszystkich skazanych rowerzystów. Przeciętna kara bezwzględnego pozbawienia wolności dla rowerzysty to ok. 5 miesięcy, a przeciętne widełki to 3-11 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności.

Grzywna obok pozbawienia wolności

Art.178a §1 kk Art.178a §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 23 467 23 434 6 922 6 912
DO 100 PLN 167 167 174 174
101 – 200 PLN 889 889 693 693
201 – 300 PLN 1 610 1 608 1 020 1 018
301 – 500 PLN 5 438 5 431 2 309 2 303
501 – 800 PLN 6 081 6 072 1 728 1 727
801 – 1000 PLN 4 768 4 761 688 688
1001-1500 PLN 2 462 2 459 230 229
1501-2000 PLN 1 287 1 284 58 58
2001-5000 PLN 726 724 19 19
PONAD 5000 PLN 39 39 # #

 

Kodeks wykroczeń
Rowerzystów z zawartością alkoholu we krwi między 0,2-0,5 ‰ – skazuje się rocznie od 4,5-8,5 tys (2002-2006), z czego 95-98% z nich dostaje karę grzywny, w praktyce obligatoryjny jest także zakaz prowadzenia rowerów z możliwością rozszerzenia go do zakazu na samochody (do 2011 zakaz na samochody był obligatoryjny).

Dane za okres 2001 – 2010
Opierałem się o następujące opracowania:
2001-2004 Dorośli osądzeni w pierwszej instancji w sądach rejonowych za wybrane przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji
Skazania w sadach rejonowych w okręgach sadów okręgowych za przestępstwa (orzeczenia i instancji) za 2005 r. – kategoria drogowe
„Prawomocnie skazani dorośli wg rodzajów przestępstw i wymiaru kary – czyn główny w latach 2006-2010”
Uwaga: w zależności od okresu posługiwałem się różnymi kategoriami, dlatego danych z lat 2001-2005 nie należy porównywać bezpośrednio z danymi za lata późniejsze (inna kategoria), ale podałem je dla uzyskania orientacyjnego poglądu na sytuację w Polsce.

Art.178a §1 kk

Skazani 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2001-2010
Ogółem 44 217 53 637 67 932 72 657 78 050 68 657 70 866 68 367 74 056 73 105 671 544
grzywna 18 492 18 421 24 425 27 570 28 133 23 906 23 703 25 454 28 477 29 705 248 286
z zawieszeniem 243 293 366 266 211 164 119 82 132 154 2 030
Ograniczenie wolności 4 377 5 468 8 442 10 256 10 114 7 288 5 899 5 164 6 433 7 083 70 524
z zawieszeniem 244 223 427 376 248 170 81 67 92 109 2 037
pozbawienie wolności 21 207 29 594 34 882 34 645 39 789 37 338 41 179 37 632 39 003 36 302 351 571
bezwzględne 553 693 714 806 782 745 1 060 768 902 842 7 865
 z zawieszeniem 20 654 28 901 34 168 33 839 39 007 36 593 40 119 36 864 38 101 35 460 343 706
Grzywna obok pozbawienia wolności 8 324 11 431 12 915 12 348 b.d. 18 124 26 720 25 050 25 821 23 467 164 200
z zawieszeniem b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. 18 087 26 639 25 017 25 780 23 434 118 957

Art.178a §2 kk

Skazani 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2001-2010
Ogółem 34 720 43 832 65 190 74 353 81 989 76 460 67 945 54 285 51 800 51 078 601 652
grzywna 15 130 16 233 26 077 27 844 27 741 24 369 21 011 20 587 19 838 19 840 218 670
z zawieszeniem 388 718 771 842 832 562 222 229 281 284 5 129
Ograniczenie wolności 8 788 11 908 19 493 25 327 27 349 24 240 18 950 14 058 15 005 15 673 180 791
z zawieszeniem 318 603 963 848 708 499 360 226 220 187 4 932
pozbawienie wolności 10 683 15 597 19 539 21 058 26 892 27 640 27 783 19 504 16 804 15 559 201 059
bezwględne 206 297 663 839 945 1 645 2 044 1 251 1 038 923 9 851
 z zawieszeniem 10 477 15 300 18 876 20 219 25 947 25 995 25 739 18 253 15 766 14 636 191 208
Grzywna obok pozbawienia wolności 3 156 3 665 4 386 4 083 b.d. 8 797 11 811 8 925 7 459 6 922 59 204
z zawieszeniem b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. 8 777 11 766 8 911 7 447 6 912 43 813

Fakty w latach 2001-2010:
1. ok. 600 000 rowerzystów skazano z Art.178a §2 kk. Skryminalizowano przez to znaczną część społeczeństwa. De facto oznacza to także, że mieliśmy 600 000 osób którym zakazano jeździć na rowerze na okres min. 1 roku, co wpłynęło bardzo negatywnie na stan zdrowia publicznego (w praktyce ludziom tym zakazano poruszać się także samochodami). W rekordowych latach 2004-2006 skazywano 70-80 tys rowerzystów rocznie
2. ok. 200 000 rowerzystów zostało skazanych na karę pozbawienia wolności! Rekordowe lata to 2005-2007 podczas których skazywano ok. 27 tys rowerzystów rocznie.
3. Karę bezwzględnego pozbawienia wolności orzeczono w przypadku prawie 10 000 rowerzystów! W więzieniach znalazło się przez to więcej pijanych rowerzystów niż pijanych kierowców. Rekordowy rok to 2007 w którym skazano 2044 rowerzystów.

Nietrzeźwość na rowerze to drugie najczęstsze przestępstwo w Polsce i siódma najpopularniejsza przyczyna trafienia do więzienia w Polsce.
1          5 579   osób    Art.244 kk       złamanie zakazu sądowego
2          4 311   osób    Art.279 §1 kk  kradzież z włamaniem
3          4 072   osób    Art.278 §1 kk  kradzież
4          3 471   osób    Art.280 §1 kk  rozbój
5          3 202   osób    Art.286 §1 kk  oszustwo
6          1 536   osób    Art.207 §1 kk  znęcanie się
7          923      osób    Art.178a §2 kk          pijani rowerzyści
8          864      osób    Art.158 §1 kk  pobicie
9          852      osób    Art.209 §1 kk  Uchylanie się od płacenia świadczeń alimentacyjnych
10        842      osób    Art.178a §1 kk            pijani kierowcy
11        664      osób    Art.288 §1 kk  zniszczenie mienia
12        595      osób    Art.190 §1 kk  groźba karalna
13        548      osób    Art.280 §2 kk  rozbój kwalifikowany
14        535      osób    Art.59 ust.1     Kto, w celu osiagniecia korzysci majatkowej lub osobistej, udziela innej osobie srodka odurzajacego lub substancji psychotropowej, ulatwia uzycie albo naklania do uzycia takiego srodka lub substancji,
15        508      osób    Art.56 ust.3     wprowadzanie do obrotu narkotyków w dużej ilości
16        416      osób    Art.62 ust.1     posiadanie narkotyków
17        397      osób    Art.157 §1 kk  Kto powoduje naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia (nie ciężki)
18        396      osób    Art.148 §1 kk  Zabójstwo
19        393      osób    Art.278 §5 kk w zw. z §1        kradzież energii lub karty uprawniającej do podjęcia pieniędzy z automatu bankowego
20        331      osób    Art.291 §1 kk  Paserstwo „umyślne”
21        319      osób    Art.197 §1 kk  Gwałt
22        292      osób    Art.284 §2 kk  Przywłaszczenie
23        286      osób    Art.200 §1 kk  Pedofilia
24        283      osób    Art.178a §4 kk            Pijani kierowcy – recydywa
25        282      osób    Art.270 §1 kk  Podrabianie dokumentów
26        282      osób    Art.282 kk       Wymuszenie rozbójnicze
27        270      osób    Art.242 §2 kk  Przestępstwo niepowrotu do zakładu karnego
28        269      osób    Art.178 §1 kk w zw. z art. 177 §2 kk             pijany kierowca + Wypadek komunikacyjny
29        252      osób    Art.224 §2 kk  kto stosuje przemoc lub groźbę bezprawną w celu zmuszenia funkcjonariusza publicznego albo osoby do pomocy mu przybranej do przedsięwzięcia lub zaniechania prawnej czynności służbowej.
30        236      osób    Art.281 kk       Kradzież rozbójnicza

W 2010 roku do więzień trafiło więcej pijanych rowerzystów niż m.in.: sprawców: pobić, rozbojów kwalifikowanych, zabójstw, gwałtów, oraz handlarzy narkotyków, paserów, czy pedofilii.

Jednak najbardziej bulwersujące jest porównanie ze sprawcami wypadków!

art. 177 § 1. Kto, naruszając, chociażby nieumyślnie, zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, powoduje nieumyślnie wypadek, w którym inna osoba odniosła obrażenia ciała określone w art. 157 § 1,  podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
§ 2. Jeżeli następstwem wypadku jest śmierć innej osoby albo ciężki uszczerbek na jej zdrowiu, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Skazani Art.177 §1 kk % Art.177 §2 kk %
Ogółem 5 595 100.0% 2 097 100.0%
grzywna 1 374 24.6% 14 0.7%
z zawieszeniem 15 0.3% 0 0.0%
Ograniczenie wolności 132 2.4% 14 0.7%
z zawieszeniem 6 0.1% 0 0.0%
pozbawienie wolności 4 083 73.0% 2 076 99.0%
bezwzględne 26 0.5% 120 5.7%
 z zawieszeniem 4 057 72.5% 1 956 93.3%
Grzywna obok pozbawienia wolności 2 710 48.4% 1 308 62.4%
z zawieszeniem 2 709 48.4% 1 306 62.3%

Grzywna samoistna:

Art.177 §1 kk Art.177 §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 1 374 15 14 #
DO 100 PLN #
101 – 200 PLN
201 – 300 PLN #
301 – 500 PLN 51 # #
501 – 800 PLN 170 # # #
801 – 1000 PLN 324 6 5
1001-1500 PLN 321 4
1501-2000 PLN 284 #
2001-5000 PLN 212 # #
PONAD 5000 PLN 11 #

Grzywna obok pozbawienia wolności

Art.177 §1 kk Art.177 §2 kk
Kara Razem z zawieszeniem Razem z zawieszeniem
Ogółem 2 710 2 709 1 308 1 306
DO 100 PLN 4 4
101 – 200 PLN 47 47
201 – 300 PLN 103 103 10 10
301 – 500 PLN 607 607 117 117
501 – 800 PLN 749 748 157 157
801 – 1000 PLN 664 664 346 346
1001-1500 PLN 286 286 199 198
1501-2000 PLN 173 173 241 241
2001-5000 PLN 73 73 200 199
PONAD 5000 PLN 4 4 33 33

Z 5 595 osób które jadąc np. samochodem spowodowały wypadek w którym kogoś trzeciego zraniono do więzienia poszło zaledwie 26, a z 2 076 osób które kogoś zabiły lub naprawdę ciężko raniły (np. czyniąc z kogoś kalekę) do więzienia trafiło jedynie 120 osób.
W więzieniach siedzi więc więcej rowerzystów, którzy nikomu nie zrobili krzywdy, a jedynie teoretycznie komuś zagrażali(a w praktyce zagrożenie podobne do pieszych), niż osób, które kogoś trzeciego zraniły lub nawet zabiły! Zagrożenie czysto teoretyczne jest więc bardziej karane niż zagrożenie faktyczne, które skończyło się odebraniem komuś zdrowia lub życia! To tak jakby teoretycznie komuś zagrażających pijanych pieszych karać bardziej surowo niż bezpośrednich sprawców pobić czy zabójstw! W ten sposób wyimaginowane zagrożenia są bardziej karane niż rzeczywiste przypadki pozbawienia kogoś zdrowia lub życia! Warto też zauważyć, że złamanie sądowego zakazu (Art.244 kk) to najpopularniejsza przyczyna bezwzględnej kary pozbawienia wolności w Polsce – 5 579 przypadków w 2010. W tej liczbie także mogą być ukryci pijani rowerzyści z zakazem jazdy na rowerze, którzy ten zakaz złamali. Niestety nie ma informacji ile osób skazanych z Art.244 kk to tacy rowerzyści.

foto: Andrew Bardwell

Od urodzenia w Krakowie. Absolwent Wydziału Inżynierii Elektrycznej i Komputerowej Politechniki Krakowskiej. Związany ze Stowarzyszeniem Kraków Miastem Rowerów, oraz Stowarzyszeniem Przestrzeń-Ludzie-Miasto. Pierwsza publikacja na ibikekrakow: 17 marca 2010. Zainteresowania: - rowerowe BRD (edukacja, walka z mitami, SEWiK), - ruch pod prąd (animator akcji "Rowerem legalnie pod prąd"), - przewóz dzieci, - edukacja ws zanieczyszczeń, - promocja: Kraków na skróty, Rower mój środek transportu, - przyczepki, rowery cargo, rowerem na zakupy, rower i handel, - rowery w liczbach, statystyki, - zrównoważony transport (budżet), - sprzeciw wobec promowania i obligatoryjności kasków, - zmiana przepisów dla nietrzeźwych rowerzystów, - polityka parkingowa (w tym płatne parkowanie, parkowanie i handel), - transport zbiorowy,

  • Hubert

    Jedna mała uwaga: tych 600.000 skazanych to może być tak naprawdę realnie kilkukrotnie mniej osób – po prostu spora część skazanych to „multirecydywiści”.
    Autentyczna historia usłyszana od znajomego prokuratora: przesłuchuję rowerzystę z zakazem za jazdę na bani, facet ma na koncie kilka wyroków za to samo; wygląda, że policjani jakoś się na niego uwzięli; pytam gościa, czemu dalej jeździ na tym rowerze, skoro ciągle go łapią, odpowiada: bo nie mam stopy i nie mogę chodzić…

  • Pingback: Czy niemieccy rowerzyści przekraczają limit 1,6 ‰ alkoholu we krwi? | I bike Kraków()

  • Pingback: BRD we Francji : walka z prędkością samochodów, a nie z pijanymi rowerzystami | I bike Kraków()

  • JA

    To jakim cudem dostałem za prowadzenie auta w stanie nietrzeźwości w 2011r. Art. (178a$1 kk) Karę 5-ciu miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na 4 lata (Art.(69$ i 2kk)(70$2 kk)(73$2 kk),
    do tego dozór kuratora do 2016r i zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lata (Art. 42$2 kk)(43$1 kk) ( główna kuratorka mówiła, że mogę jeździć na rowerze i zakaz dotyczy tylko pojazdów silnikowych)

    Czy istnieje jakakolwiek możliwość wystąpienia do sądu o przedterminowe skrócenie zakazu prowadzenia po wykazaniu kuratorowi jakichkolwiek dokumentów wykazujących poprawę u skazanego, (typu: ukończenie liceum, zdanie egzaminu maturalnego na poziomie dobrym, np: opinia od pracodawcy wykazująca iż na pewno z prawem jazdy mógł bym osiągnąć więcej (pracuję na takim stanowisku gdzie prawo jazdy jest wymagane,obsługa 1/4 regionu polski, mam osobę która mnie wozi).

    Tak to ja zwykły Polak! Szkoda, że mądry dopiero po szkodzie!
    (postępy wielkie, ale co z tego jak nie mogę rozwinąć skrzydeł a do egzaminu na prawo jazdy będę mógł podejść dopiero w 2013r (oczywiście nie piszę tu o lataniu-bo słyszałem też o takich przypadkach prowadzenia auta)

  • JA

    Dodaję wcześniej bezrobotny, status uczeń.
    Obecnie nauka skończona zaocznie,świadectwo dobre, matura (oczekiwanie na wyniki, pisemne raczej dobre, ustne ponadprzeciętnie) (od paru miesięcy praca).

    W końcu człowiek się przestał uwsteczniać, tylko kontakty trzeba było troszkę pozmieniać (dobra przyznam się : trzeba było dla własnego a nawet cudzego dobra wejść pod pantofel).